مهم ترین موضوعی که در این مقاله به آن می پردازیم “جلوگیری از بحث و جدل بین زوجین” است. بسیاری از زوج ها تصور می کنند که اگر عشق وجود داشته باشد بقیه موارد خود به خود درست می شود اما تجربه زندگی مشترک نشان می دهد چیزی مهم تر از احساسات اولیه وجود دارد و آن گفتگوی واقعی است.رابطه ای که درآن گفتگو وجود نداشته باشد آرام آرام فرسوده می شودحتی اگر ظاهرا آرام باشد و بحث و تنش در آن وجود نداشته باشد. دکتر ملینا شیرانی بیدآبادی ، در ادامه به سوالات زیر پاسخ می دهد :
مهم ترین مهارت مورد نیاز برای جلوگیری از بحث و جدل بین زوجین
گفتگو فقط حرف زدن نیست . گفتگو یعنی شنیده شدن، فهمیده شدن و دیده شدن . زمانی که زن و شوهر بتوانند درباره احساسات، نیازها ، دلخوری ها و نگرانی هایشان صحبت کنند بسیاری از سوءتفاهم ها قبل از اینکه به بحران تبدیل شوند ، حل می شوند. نبود مهارت گفتگوی موثر باعث می شود هر کدام از طرفین تنها بماند و به تدریج فاصله عاطفی شکل می گیرد. بنابراین مهارت گفتگوی موثر یک ابزار مهم در جهت جلوگیری از بحث و جدل بین زوجین است.
گفتگوی موثر یک مقدمه و پیش نیاز بسیار مهم و ضروری دارد و آن مهارت گوش دادن است . اگر یکی صحبت کند و دیگری فقط منتظر نوبت خود برای جواب دادن به او باشد گفت و گوی موثر شکل نگرفته است.گوش دادن واقعی یعنی توجه به صحبت های طرف مقابل بدون قضاوت و دفاع ، این مهارت پایه بسیاری از روابط سالم است و می توان آن را آموخت و در زندگی مشترک و روابط اجتماعی به کار بست.
چرا گفتگو بین زن و شوهر از بین می رود؟
در پاسخ به این سوال باید گفت که هم عوامل زیربنایی مانند آموزش و تربیت و هم عوامل پیرامونی تاثیرگذار هستند. بسیار شنیده ایم که والدینی از دوران کودکی به فرزند خود گفته اند این حرف را نزن از خودت نقطه ضعف نشان نده . نگذار او بداند که از چه چیزهایی رنج می بری ، تا او پیشقدم نشده تو حرفی نزن و یا اینکه این محبت ها را نکن و این حرفها را نزن طرف مقابلت لوس می شود.همه این آموزش های غلط سبب شده است که افراد آموزش ببینند که در مورد نیازها و احساساتشان صحبت نکنند حتی با همسرشان.
ما در جلسات زوج درمانی زیاد می شنویم که زوجها عنوان می کنند که با یکدیگر صحبت نمی کنند و اگر از همدیگر ناراحت باشند متاسفانه معمولا آن را به روش های نادرستی نشان می دهند که تخریب کننده رابطه است و از دوست داشتن خود نیز معمولا با یکدیگرصحبت نمی کنند و بر این باور هستند که همسرشان خودش از برخورد و رفتار این افراد متوجه علاقه آنها می شود و نیازی به ابراز کلامی نیست.
آموزش ها و باورهای بنیادین اشتباه باعث می شوند که افراد نه فقط در زمینه صحبت از هیجانات منفی و مشکلات بلکه حتی از صحبت کردن درباره احساسات مثبت خود مانند عشق و علاقه نیز ناتوان باشند.
بسیاری از مواقع، الگوهای نادرست گفتگو بین زن و شوهر ایجاد می شوند و بعد از آن مسئله عادت به این الگوها به وجود می آید و زوجین به راحتی نمی توانند از این الگوی نادرست رهایی یابند، وقتی گفت و گو ها پر از انتقاد ، سرزنش یا بی توجهی باشند طرف مقابل انگیزه ای برای صحبت کردن نخواهد داشت و فاصله بیشتر می شود.
عوامل پیرامونی نیز شامل خستگی ، مشغله های کاری ، مسئولیت های خانه و فرزندان ، باعث می شوند که گفتگو به تعویق بیفتد و به تدریج حذف شود ، البته ترس از پیش آمدن تنش و تعارض و دعوا نیز برخی افراد را از گفتگوی موثر با همسرشان بازمی دارد ، بعضی افراد ترجیح می دهند سکوت کنند تا آرامش ظاهری حفظ شود اما این سکوت باعث انباشته شدن دلخوری و خشم درلایه های ذهن و رابطه می شود.
شاید امروزه بسیاری از پیام های سطحی نگرانه درشبکه های اجتماعی تنها بر روی رابطه جنسی و افزایش کیفیت آن در رابطه زوجین تاکید داشته باشند و این سبب می شود که زوجها فراموش کنند که قبل از اینکه به اتاق خواب بروند عوامل متفاوتی خارج از اتاق خواب می تواند بر کیفیت رابطه جنسی آنها تاثیر گذار باشد و آنها تمام این مسائل را از طریق گفتگو و آموختن مهارت های گفتگو کردن می توانند حل کنند.
عدم گفتگو در زندگی مشترک و ایجاد بحث وجدل بین زوجین به عنوان پیامد
نبود گفتگو به تدریج صمیمیت بین زوجین را کاهش می دهد. زوج ها ممکن است کنار هم زندگی کنند اما احساس تنهایی و ناکامی کنند. دلخوری ها انباشته می شوند و رابطه حالت سرد و بی روح به خود می گیرد. به مرور زمان این وضعیت می تواند کیفیت زندگی زناشویی و حتی روابط اجتماعی فرد را تحت تاثیر قرار دهد.
چگونه می توان گفتگوی موثر بین زن و شوهر را دوباره ایجاد کرد؟
اولین قدم اختصاص دادن زمان مشخص برای صحبت کردن است. زمانی که بدون حواس پرتی و عجله باشد ایجاد فضایی امن که در آن هر دو طرف بتوانند بدون ترس از قضاوت حرف بزنند بسیار مهم است. تمرین مهارت گوش دادن ، یعنی توجه کامل به حرف های طرف مقابل و تلاش برای درک احساسات او ، نقش اساسی در بهبود ارتباط دارد.
همچنین بهتر است به جای جملات سرزنش آمیز و تلاش برای مقصر کردن طرف مقابل ، تنها احساسات شخصی بیان شوند.گفتگو بین زن و شوهر به شکل سالم ، نیازمند صبر و تمرین است و ناگهانی شکل نمی گیرد اما با استمرار می تواند رابطه را متحول نماید. در برخی مواقع نیز تلاش زن و شوهر برای گفتگوی موثر به جایی نمی رسد چون مسائل زیربنایی تر و مهم تری رابطه آنان را به بن بست رسانده و یا الگوهای نادرست در طول زمان شکل گرفته اند در چنین مواردی زوج درمانی به حل اختلافات کمک می کند ، به طور کلی توصیه می شود که زوج ها، به موقع و قبل از اینکه دیر شود از یک زوج درمانگر و روانشناس حرفه ای ، برای حل مشکلات ارتباطی خود کمک بگیرند تا رابطه آن ها دچار بحران نشود .
شما می توانید سایر مقالات مرتبط با حوزه روانشناسی بالینی و روابط عاطفی را در وب سایت رسمی دکتر ملینا شیرانی مطالعه نمایید.